فرهنگ قرآن

هشام بن حکم می گوید : چهار تن از سران کفر و الحاد به نامهای ابن ابی العوجاء

، ابوشاکر ، عبدالله مقفّع و عبدالملک بصری در مسجد الحرام ، گرد هم آمدند تا

درباره ی قرآن کریم ، تصمیمی بگیرند . عزم آنها بر آن شد که به تحدّی قرآن پاسخ

داده ، کتابی نظیر قرآن بسازند .

قرار گذاشتند سال آینده در مسجد الحرام ، یکدیگر را ملاقات کنند و هر یک ، مقداری

از کتاب ساختگی خود را بیاورد تا با کنار هم گذاشتن آنها بتوانند چیزی شبیه به قرآن

را به مردم نشان دهند و از این طریق معجزه بودن قرآن را زیر سوال ببرند .

یک سال گذشت ، موعد مقرّر فرار رسید ، آن چهار نفر جمع شدند تا نتیجه ی یک

سال تلاش و کوشش خویش را ارایه دهند .

ابن ابی العوجاء شروع به سخن کرد و گفت : بلاغت و محاسن این آیه :

 « لو کان فیهما الهة الالله لفسدتا » ( انبیاء - 22 )

( اگر در آسمانها و زمین ، خدایانی جز الله بود ، فساد و تباهی سراسر جهان

را فرار می گرفت . )

مرا در این یک سال به خود مشغول داشت .

دیگری گفت : شیوای و جذّابیت ایه ی :

« یا ایها الناس ضرب مثل فاستمعوا له ان الذین تدعون من دون الله لن یخلقوا

ذبابا و لو اجتمعوا له و ان یسلبهم الذباب شیئا لا یستنقذوه منه ضعف الطالب

و المطلوب» ( حج - 73 )

( ای مردم [ مشرک و کافر ] ، به این مثل گوش فرار دهید . آن بتهایی که خدا

می خوانید ، هرگز بر خلقت مگسی هر چند همه اجتماع کنند قادر نیستند و

اگر مگسی چیزی از آنها بگیر ، قدرت بازگرفتن آن را ندارند [ بدانید که ] طالب

و مطلوب [ یعنی بت و بت پرست ] هر دو ناتوانند . )

مرا شیفته ی خود ساخت و مرا از اندیشه ی مبارزه ی با قرآن بیرون آورد .

سومی گفت : بلاغت آیه ی :

« و قیل یا ارض ابلغی مائک و یا سماء اقلعی و غیض الماء و استوت

علی الجودی و قیل بعدا للقوم الظالمین » ( هود - 44 )

( و گفته شد ای آب خود را فرو بر ، و ای آسمان باز گیر ، آب کاسته شد و

فرمان خدا انجام گرفت و کشتی بر کوه جودی نشست و فررمان هلاک

ستمکاران در رسید . )

مرا از  فکر مقابله ی با قرآن ، منصرف ساخت .

و بالاخره چهارمی گفت : من وقتی به آیه ی :

« فلما استینسوا منه خلصوا نجیا » ( یوسف - 80 )

( وقتی آنان نومید شدند ، برای نجوا و راز گویی به گوشه ای رفتند )

رسیدم ، بکلی اندیشه ی مقابله ی با قرآن را فراموش کردم ، و این آیه ، مرا ناگزیر به

اعتراف به اعجاز این کتاب آسمانی نمود .

در همین گفتگو بودند که امام صادق (ع) از کنار آنها عبور کرد و این آیه را تلات فرمود :

« قل لئن اجتمعت الانس و الجن علی ان یاتوا بمثل هذا القرآن لا یاتون بمثله و

لو کان بغضهم لبغض ظهیرا » ( اسراء - 88 )

( بگو [ ای پیامبر ] هرگاه انس و جن دور هم گرد آیند تا مانند قرآن را بیاورند ،

نمی توانند مانند آن را بیاورند ، هر چند همدیگر را پشتیبانی کنند . )

منبع : احتجاج طبرسی ، ج 1 ، ص 255